wpisz czego szukasz

Wpisz czego szukasz

Ładuję...

piątek, 13 maja 2016

Piękna i bestia. Maczużnik wysmukły

Świat grzybów jest bardzo interesujący i niezwykle bogaty. Żyje w nim mnóstwo różnorodnych, bardzo ciekawych i czasami kolorowych gatunków grzybów. Ale ten świat to nie tylko smakowite borowiki czy złociste kurki. Są grzyby, które zabijają. 

Dzisiaj opowiem Wam o gatunku, który żeby żyć potrzebuje śmierci owada a konkretnie jego larwy. Maczużnik wysmukły Ophiocordyceps gracilis o niewielki grzybek wyrastający na larwie motyla zagrzebanego w ziemi. Atakuje ofiarę i oplata ją nitkami grzybni grubymi jak korzonki roślin. Piękna i bestia, ofiara i oprawca.

Ponieważ ptaszki ćwierkają, że ten rok będzie obfitował z różne grzyby to sprawdźcie czy macie w domu atlas grzybów. Jeśli nie to koniecznie kupcie bo na pewnie przyda się podczas rozpoznawania gatunków. Warto rozglądać się podczas spacerów czy wędrówek i poznawać nowe grzyby.

maczużnik wysmukły , grzyby gatunkami , atlas grzybów , orawa , grzybobranie , maczużniki , pasożyt
te maczużniki pozornie rosły na korzeniu lepiężnika - po bliższych oględzinach okazało się, że w korzeniu jest uwięziona larwa motyla i to na niej pasożytuje grzyb


Maczużniki widoczne na zdjęciach (oprócz ostatniego) znalazłam w tym roku, na początku maja, podczas poszukiwania jadalnych grzybów, kiedy to wypatrywałam pilnie kolejnego smardza. Delikatnie rozgrzebałam ziemię dookoła i odcięłam kawałek korzenia lepiężnika, na którym jak się wydawało, wyrosły dwa maczużniki. Po dokładniejszych oględzinach okazało się, że w korzeń wgryzła się larwa motyla. Później została zaatakowana przez maczużnika i to na niej tak naprawdę wyrosły kolejne jego owocniki.

maczużnik wysmukły , grzyby gatunkami , atlas grzybów , orawa , grzybobranie , maczużniki , pasożyt
maczużniki wysmukłe to malutkie grzyby - dorastają najwyżej do 5 cm wysokości
maczużnik wysmukły , grzyby gatunkami , atlas grzybów , orawa , grzybobranie , maczużniki , pasożyt
żeby zobaczyć na czym wyrosły maczużniki wyjęłam je z ziemi razem z kawałkiem korzenia lepiężnika
maczużnik wysmukły , grzyby gatunkami , atlas grzybów , orawa , grzybobranie , maczużniki , pasożyt
po lewej stronie widać gąsiennicę motyla oplecioną z jednej strony nitkami grzybni maczużnika
maczużnik wysmukły , grzyby gatunkami , atlas grzybów , orawa , grzybobranie , maczużniki , pasożyt
główka maczużnika wysmukłego jest punktowana - te punkciki to ujścia perytecjum
maczużnik wysmukły , grzyby gatunkami , atlas grzybów , orawa , grzybobranie , maczużniki , pasożyt
larwa motyle wgryzła się z korzeń lepiężnika i tam dopadł ją maczużnik


Owocnik maczużnika wysmukłego składa się z główki i trzonu. Całość dorasta do 5 cm wysokości a więc jest naprawdę nieduży i trudno go wypatrzeć wśród wiosennej roślinności.

Główka koloru pomarańczowego, żółtawego, czasami czerwonawego lub brązowawego, jest płodna. Ma mniej lub bardziej regularny kształt kuli albo jaja. Powierzchnia lekko punktowana - te punkciki to ujścia perytecjum.

Trzon maczużnika wysmukłego jest sterylny. Ma kształt walcowaty i jest lekko podłużnie bruzdowany. Koloru żółtawego, żółtopomarańczowego, żółtobrązowego. Zwykle nieco jaśniejszy przy podstawie a ciemniejszy u nasady główki. 

Miąższ tego grzybka jest kruchy, białawy lub żółtawy. Smak i zapach słabo wyczuwalne.

Maczużnik wysmukły to grzyb niejadalny. 

Maczużniki wysmukłe można wypatrzeć wczesną wiosną, zwykle przy okazji poszukiwania smardzów czyli nawet zaraz po stopnieniu śniegu. Rosną pojedynczo lub po 2 sztuki na zagrzebanej w ziemi larwie motyla. Pojawiają się miejscach wilgotnych, najczęściej na brzegach rzek i potoków, często w pobliżu lepiężników.

źródło:
B. Gumińska, W. Wojewoda "Grzyby i ich oznaczanie", PWRiL, Warszawa 1983

maczużnik wysmukły , grzyby gatunkami , atlas grzybów , orawa , grzybobranie , maczużniki , pasożyt
maczużniki wysmukłe i ich żywiciel - gąsiennica, larwa motyla
maczużnik wysmukły , grzyby gatunkami , atlas grzybów , orawa , grzybobranie , maczużniki , pasożyt
tego maczużnika wypatrzyła Dorota w ubiegłym roku - niestety, nie udało się wygrzebać go razem z larwą, na której wyrósł
źródło : B. Gumińska, W. Wojewoda „Grzyby i ich oznaczanie”
M. Fluck „Atlas grzybów. Oznaczanie, zbiór, użytkowanie”
E. Gerhardt - Grzyby. Wielki ilustrowany przewodnik – 2006 
W. Wojewoda „Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski” IB PAN, Kraków 2003  

2 komentarze:

  1. Ciekawi mnie to czy on może byc używany jak chiński cordyceps? Skoro ta sama rodzina to być może też można go używać do celów leczniczych? https://pl.wikipedia.org/wiki/Ophiocordyceps_sinensis

    Oto jest pytanie...

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. możliwe, musieliby przebadać go specjaliści

      Usuń

Jeśli spodobał Ci się ten post zostaw pod nim swój komentarz. Polub profil mojego bloga na kanałach społecznościowych - FB, Google+, Instragram, Twitter a także Pinterest. Będzie mi bardzo miło gościć Cię znowu. Jeśli ugotowałeś albo upiekłeś coś z przepisu znalezionego tutaj zrób zdjęcie i pochwal się przysyłając je do mnie na adres izapyzakulinska@gmail.com

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...