sobota, 22 lipca 2017

Czasznica olbrzymia. Purchawica olbrzymia.

Czasznica olbrzymia Calvatia gigantea/Langermannia gigantea to potocznie mówiąc purchawka, tylko że taka naprawdę wielka. Może ważyć od kilku do kilkunastu kilogramów i być wielkości piłki plażowej lub większa. 

Według Wikipedii największy owocnik czasznicy olbrzymiej znaleziono w Czechach. Ważył ponad 20 kg, a  w obwodzie mierzył ponad 2 metry. Takim grzybem można wykarmić całą rzeszę amatorów bo młode czasznice są jak najbardziej jadalne. Inne gatunki czasznic także można zbierać w celach konsupmcyjnych.

Czasznica (purchawica) olbrzymia była jeszcze do niedawna na liście grzybów chronionych, ale od 2014r. można ją już swobodnie zbierać. Szkoda tylko, że od tego czasu coś nie mogę na nią natrafić.

W moim atlasie grzybów coraz więcej gatunków! Zajrzyjcie koniecznie! 

czasznica olbrzymia, purchawka, grzyby jadalne, jaki to grzyb, grzybobranie, na grzyby, do to za grzyb


Jak wygląda czasznica olbrzymia?

Owocnik czasznicy olbrzymiej ma kształt nieregularnie kulisty, nieco spłaszczony od góry. Osłona zewnętrzna, egzoperydium, jest gładka, cienka. U młodych osobników biała, aksamitna, pokryta mączystym nalotem. Z wiekiem ciemnieje, staje się ochrowa, skórzastobrązowa.

Osłona wewnętrzna, endoperydium, jest równie cienka co osłona zewnętrzna, jakby papierowa. Początkowo biała, z wiekiem staje się żółtoszara, brązowawa. 

Wnętrze owocnika, tzw. gleba, początkowo jest zupełnie białe i przypomina zwartą gąbkę. W tym stadium grzyb jest jadalny. Z wiekiem zarodniki zawarte we wnętrzu dojrzewają i ciemnieją, a gleba zmienia kolor na złotożółty, zielonożółty, oliwkowy, oliwkowobrązowy. Konsystencja gleby też się zmienia - robi się mniej zwarta, bardziej miękka, watowata a nawet sucha i sypka. W dolnej części grzyba gleba, a właściwie podglebie, jest gęściejsze i bardziej zwarte, dojrzewa najpóźniej. U dojrzałego grzyba osłony pękają nieregularnie, łuszczą się, odsłaniając dojrzałe wnętrze. Owocnik po prostu rozpada się.

Czasznica olbrzymia nie posiada trzonu. Od spodu owocnika widoczne są białe sznurki grzybni. Jeśli oderwać czasznicę od tych sznurków to można ją toczyć jak piłkę.

czasznica olbrzymia, purchawka, jaki to za grzyb, grzybobranie, na grzyby, grzyby jadalne, atlas grzybow, grzyby gatunkami, kulica kurzawkowata, calvatia gigantea, langermannia
tę purchwicę, rosnącą w warszawskim Ogrodzie Botanicznym, jak widać bardzo polubiły ślimaki i obgryzały ją łapczywie ze wszystkich stron. Robiąc zdjęcie na grzybie położyłam zakrywkę od obiektywu śr. 5 cm żeby pokazać jak duży był cały grzyb

Czy czasznica olbrzymia to grzyb jadalny?

Tak, czasznica to grzyb jadalny, ale tylko wtedy gdy wnętrze jest zupełnie białe i zwarte czyli zbierać warto tylko młode owocniki. Smak łagodny, grzybowy, zapach kwaskowaty.

Gdzie szukać czasznicy olbrzymiej?

Czasznice olbrzymie pojawiają się na łąkach, pastwiskach, w parkach, w ogrodach. Zwykle owocuje co roku na tych samych miejscach. Można je spotkać od lipca do października.

purchawica olbrzymia, purchawka, jaki go grzyb, grzyby jadalne, na grzyby, atlas grzybow, grzyby gatunkami

źródło:
P.Skoubla "Wielki atlas grzybów", Elipsa, Poznań 200 
B. Gumińska, W. Wojewoda "Grzyby i ich oznaczanie", PWRiL, Warszawa 1985
E. Gerhardt "Grzyby. Wielki ilustrowany przewodnik", KDC, Warszawa 2006
W. Wojewoda „Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski”, PAN, Kraków 2003

5 komentarzy:

  1. Dzień Doberek, chciałabym się dowiedzieć co można z nią robić, jakie dania ?

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Nie mam nic gotowego z czasznicą na blogu, ale można ją smażyć, panierować, zapiekać, dodać do zupy czy gulaszu

      Usuń
  2. Faktycznie spora, też byłabym ciekawa co można z taką zrobić fajnego :P

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. przede wszystkim smaży się ją jak sznycle

      Usuń

Będzie mi miło jeśli zostawisz swój komentarz i odwiedzisz mnie znowu. Jeśli ugotowałeś albo upiekłeś coś z przepisu znalezionego tutaj zrób zdjęcie i pochwal się przysyłając je do mnie na adres izapyzakulinska@gmail.com

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...